Greece in a Gordian Debt Trap

Greece is in a debt trap which looks and feels like moving sand: the more it struggles the deeper it falls. The country is practically bankrupt and dependent on regular financial “aid”. Its government is arm-twisted into applying the worst brand of IMF economic voodoo. The ECB is in a straight jacket of “independence” made in Germany. As for its European partners the unparalleled Greek irony would put it this way: with friends like those you need no enemies.

Most of the press reporting on the case falls in the realm of bean counting and of  joggling numbers within a banking, finance and economic system which seems to be on the brink of insanity: the stress tests, to use but one example, ridiculously gave Dexia a clean bill of health just months before it came to the brink of collapse.  The rest of the literature falls in the category of pseudo-morality: “southern Europeans are lazy, and the crisis is a result of economic immorality”, so goes the prevailing morality tale, reminiscent of religious fundamentalism of the worst kind arguing that AIDS was God’s wrath on gays!

So how the hell does a country come to such a terrible position? Greece is the best piece of real estate on the planet, it has history (and mythology), it has talented hard working people, unparalleled contributions to humanity for centuries, plenty of natural resources and anywhere outside of Greece, Greeks thrive! What gives? There is no denying it that the country, its folk and its politicians have only themselves to blame. It is a clear case of mismanagement. The question though does still remain: what caused this mess then? I mean take any of the self righteous, “virtuous” folks of the European North and compare their folk wisdom with the Greek one. This is highly relevant because contrary to what economists believe the economy is not a single, average economic agent but a bunch of poor devils struggling to make ends meat.  You will find no difference when  it comes to advice about taking precautions, saving for a rainy day, not making debts you can’t repay, being a gentleman about it. The “sinful” Greeks learn the very same things  about money like the “virtuous” northern Europeans and they learn them for over 20 centuries now as those who know the Aesopian myths can testify. In order to pose the right questions and perhaps give the right answers a chance of being arrived at let us look at the figure below which shows us the 10-year moving average of the Greek trade deficit in percentage points of GDP (original data from

10 year moving average of Greek trade deficit expressed as a percentage of GDP.

What we see is that after Greece imported whatever it could pay for with its exports it still needed and paid an ever increasing portion of its GDP for further imports! What the hell were the Greeks thinking? Well it takes two to tango as they say so any time you have a lender and a borrower you need to ask both questions:

  1. What the hell were the Greeks thinking?
  2. What the hell were the lenders thinking?

I am willing to discuss anything as an answer for the first question (and I would have plenty to say) but what interests me here is the second question. What the hell does a lender think between the early 90s and today when they lend Greece money? At any given moment in this time interval a lender could put their finger on this curve and they would know the curve segment on the left (the average of the last 10 years). No bells, no alarms? How can that be? If the Greeks weren’t thinking while borrowing what can we say about the lender countries and their banks? Are lenders so naive?

I will leave you with your thoughts and your answers as some times that which is not stated is more convincing. I will say this however. The country needs to seriously think about auditing its debt for odiousness. If the government does not do it then private citizens need to start forming class action suits against the lenders, their governments and their political parties and take their case to any court on the planet that will listen. When Sarkozy and Co come out saying Greece should have never been admitted to the EMU I couldn’t agree more but at the same time it is like hearing the speaker of big tobacco saying “we knew for 20 years smoking causes cancer but did not tell”. Well now Greece has cancer. The Greeks should go out fighting in addition to being introspective about what they did wrong (this is not an absolution, the country still needs endless reforms until its fitness comes to par with the rest of its peers). There is nothing more patriotic for a Greek lawyer, a Greek law professor or a Greek law grad student anywhere on the planet than to figure out how to mount a class action suit against the lenders and those who admitted an unprepared Greece in the EMU (Sarkozy and Co are good witnesses) and get an injunction on repayments, interest rates and debt service while the case is being considered. This will save Greek assets from being sold for pennies for a decade or two. Three years of recession, so many lawyers and not a single lawsuit is coming out of the country?


Η Ελλαδα σε μια γορδια παγιδα χρεους

Η Ελλαδα ειναι σε μια παγιδα χρεους που μοιαζει σαν κινουμενη αμμος: οσο προσπαθει να βγει τοσο πιο βαθεια χωνεται. Η χωρα ειναι πρακτικα χρεοκωπημενη και εξαρτωμενη απο τακτικες δοσεις οικονομικης “βοηθειας”. Η κυβερνηση πισθαγγωνα υποταγμενη στην εφαρμογη οικονομικου βουντου προελευσεως ΔΝΤ. Η ΕΚΤ παραλυμενη σε ζουρλομανδυα “ανεξαρτησιας”  Γερμανικης εμπνευσεως και οσο για τους Ευρωπαιους φιλους της: τι να  τους κανει τους εχθρους αν εχει τετοιους φιλους.

Ο ευρωπαικος τυπος αναλωνεται κυριως σε δημοσιευματα λογιστικης συγχυσης ενος χρεοκοπημενου τραπεζικου και χρηματοοικονομικου συστηματος στα ορια  του παραλογου: η Dexia εφτασε στα ορια της χρεοκοπιας λιγους μολις μηνες μετα την εκδοση πιστοποιητικου υγειας απο τα στρες τεστ που ελεγαν κατι τετοιο ηταν αδυνατο. Τα υπολοιπα δημοσιευματα ανηκουνε στην κατηγορια του ψευδομοραλισμου: “η νοτιο-ευρωπαιοι ειναι τεμπεληδες και η κριση ειναι αποτελεσμα οικονομικης ανηθικοτητας” λεει η κυριαρχη αφηγηση θυμιζοντας θρησκευτικο φονταμενταλισμο του χειριστου ειδους που εβλεπε στο AIDS θεια τιμωρια για τους ομοφιλοφιλους.

Αλλα πως στο διαολο φτανει μια χωρα σε μια τετοια τρομερη κατασταση? Η Ελλαδα ειναι το καλυτερο οικοπεδο στον πλανητη, με ιστορια (και μυθολογια), με ταλαντουχους και εργατικους ανθρωπους, με απαραμμιλη προσφορα στο ανθρωπινο γενος για αιωνες, με πληθος φυσικων πορων και οπουδηποτε εκτος Ελλαδας οι ελληνες κανουνε θραυση! Τι συμβαινει? Η χωρα οι πολιτικοι της και οι πολιτες της φταινε χωρις αμφιβολια για την καταντια αυτη. Η ερωτηση ομως παραμενει: πως φτασαμε ως εδω? Αν συγκρινουμε την λαικη σοφια των “εναρετων” βοριοευρωπαιων με αυτη των “αμαρτωλων” ελληνων δεν θα βρουμε καμμια διαφορα. Αυτο ειναι απολυτως σχετικο διοτι η οικονομια δεν ειναι ενας μεσος οικονομικος agent οπως εθελοτυφλει η οικονομικη θεωρια αλλα ενα τσουρμο φτωχοδιαβολοι που παλευουν για τον επιουσιο. Στην ελληνικη λαικη σοφια λοιπον θα βρουμε συμβουλες για οικονομια, αποταμιευση και αποφυγη χρεων οπως και στη λαικη σοφια των “εναρετων” λαων. Αυτες τις συμβουλες τις ξερουμε απαραλλακτες εδω και αιωνες οπως γνωριζουν ολοι οσοι διαβασαν Αισωπο. Για να θεσουμε ομως στο σωστο ερωτημα αλλα και να δωσουμε μια δικαιη ευκαιρια στις σωστες απαντησεις ας δουμε το γραφημα παρακατω το οποιο μας δειχνει το κινουμενο δεκαετες μεσο εμπορικο ελλειμα της χωρας εκφρασμενο σαν ποσοστο του ΑΕΠ (δεδομενα απο την

10 year moving average of Greek trade deficit expressed as a percentage of GDP.

Το γραφημα μας λεει οτι απο το 90 κι εδωθε εφοσον η χωρα εισηγαγε αυτα που μπορουσε να πληρωσει με τις εξαγωγες της συνεχιζε να πληρωνει ενα ολο και μεγαλυτερο κομματι του ΑΕΠ της για περαιτερω εισαγωγες. Τι ειχανε παθει οι κατοικοι της χωρας? Οπως λεει η γνωστη ρηση το ταγκο χορευεται απο δυο οποτε καθε φορα που εχεις ενα δανειστη και ενα δανειζομενο εχεις δυο τετοιες ερωτησεις:

Τι στο διαολο σκεφτοτανε οι Ελληνες?
Τι στο διαλο σκεφτοτανε οι δανειστες?

Ειμαι διατεθειμενος να συζητησω καθε απαντηση στο πρωτο ερωτημα αλλα αυτο που
μ’ενδιαφερει εδω ειναι το δευτερο. Οι δανειστες που δανειζαν την χωρα απο τις αρχες
του 1990 μεχρι σημερα ητανε αφελεις? Ηξεραν σε καθε χρονικη στιγμη το αριστερο
μερος του γραφηματος!

Θα αφησω το ερωτημα αναπαντητο γιατι η ρητορικη ερωτηση εχει μερικες φορες σιωπηλες αλλα πιο πειστικες απαντησεις. Θα πω ομως το εξης. Η χωρα πρεπει να εξετασει σοβαρα το χρεος της για την περιπτωση που μερος του ειναι ειδεχθες. Εαν δεν τον κανει η ελληνικη κυβερνηση τοτε ιδιωτες πρεπει να οργανωσουνε μαζικες ομαδικες μηνυσεις εις βαρος δανειστων χωρων, των τραπεζων τους και των πολιτικων τους κομματων.  Οταν ο Σαρκοζι και Σια λενε οτι η Ελλαδα δεν επρεπε ποτε να εχει  μπει στην ΟΝΕ συμφωνω απολυτως αλλα και απορω γιατι τοτε μπηκε ενω μου μοιαζουν σαν καπνοβιομηχανοι που σε μια στιγμη απερισκεψιας λενε “ξεραμε για 20 χρονια οτι το καπνισμα προκαλει καρκινο και το κρυβαμε”. Η Ελλαδα εχει τωρα καρκινο και αυτοι που την εβαλαν σε μια ενωση απροετοιμαστη (και τωρα το ομολογουν)  πρεπει να κληθουν μαρτυρες και κατηγορουμενοι σε μια ομαδικη μηνυση με ασφαλιστικα μετρα για να σταματησει καθε αποπληρωμη μεχρι να ξεκαθαρισει το πραγμα. Αυτο δεν δινει αφεση αμαρτιων στους ελληνες διοτι οι μεταρυθμισεις πρεπει να συνεχιστουν μεχρι η χωρα να εχει την ιδια ικανοτητα επιβιωσης που εχουν και οι αλλες χωρες.
Δεν υπαρχει ομω τιποτα πιο πατριωτικο για ενα ελληνα δικηγορο, καθηγητη η φοιτητη νομικης απο το να βρει τροπο να ξεκινησει μαζικες ομαδικες μηνυσεις με ασφαλιστικα μετρα για να  μην βγαλουμε τη χωρα στο σφυρι. Τρια χρονια κρισης η χωρα γεματη δικηγορους και νομικους και ουτε μια μηνυση?

This entry was posted in commentary, crisis, opininion. Bookmark the permalink.